Του Βασιλη Ταλαμαγκα
Αν ζούσε σήμερα ο Άρης Αλεξάνδρου, κοιτάζοντας το τρέχον αριστερο πολιτικό σκηνικό και την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει ο χώρος που κάποτε ευαγγελιζόταν την προοδευτική αλλαγή της χώρας, μάλλον δεν θα ένιωθε καμία έκπληξη, παρά μόνο μια βαθιά, γνώριμη μελαγχολία.
Το «Κιβώτιο», το εμβληματικό και μοναδικό του μυθιστόρημα, γραμμένο μέσα από τα βιώματα των διώξεων αλλά και της εσωτερικής διάψευσης, μοιάζει σήμερα πιο επίκαιρο από ποτέ, λειτουργώντας ως ένας ανατριχιαστικά ακριβής καθρέφτης της σύγχρονης πραγματικότητας. Οι τελευταίες εξελίξεις στον ΣΥΡΙΖΑ που μέχρι πριν από λίγα χρόνια κρατούσε τα ηνία της διακυβέρνησης της Ελλάδας δεν αποτελούν ένα ξαφνικό ιστορικό ατύχημα, αλλά την αναπόφευκτη κορύφωση μιας χρόνιας παθογένειας, την οποία ο Αλεξάνδρου είχε αποδομήσει μέχρι το κόκκαλο.
Στο βιβλίο, μια ομάδα ανταρτών αναλαμβάνει μια αποστολή αυτοκτονίας δηλαδή να μεταφέρει ένα κιβώτιο με άγνωστο περιεχόμενο, το οποίο υποτίθεται ότι είναι ζωτικής σημασίας για την έκβαση του αγώνα.
Στο τέλος, ο μοναδικός επιζών ανακαλύπτει ότι το κιβώτιο ήταν άδειο. Αυτή η συγκλονιστική αλληγορία για το κενό περιεχομένου, την τυφλή υπακοή σε δόγματα και την αυτοκαταστροφική εμμονή με τις εσωτερικές διαδικασίες εις βάρος της κοινής λογικής, περιγράφει με ακρίβεια το δράμα που παρακολουθούμε στις μέρες μας.
Ένα κόμμα που ξεκίνησε με μεγάλες προσδοκίες και ριζοσπαστικά συνθήματα, κατέληξε να δίνει μάχες χαρακωμάτων για το «άδειο κιβώτιο» της εξουσίας, των μηχανισμών και των προσωπικών φιλοδοξιών, την ώρα που η κοινωνία έχει στρέψει προ πολλού το βλέμμα της αλλού.
Η παθογένεια της ελληνικής αριστεράς, όπως αποτυπώνεται στον Αλεξάνδρου και επαναλαμβάνεται σήμερα ως φάρσα, εντοπίζεται στην ανικανότητά της να διαχειριστεί την πραγματικότητα έξω από τα στενά κομματικά της στεγανά.
Ο ξύλινος λόγος, η καχύποπτη αναζήτηση εσωτερικών εχθρών και υπονομευτών, και η πλήρης αποκοπή από τα καθημερινά προβλήματα των πολιτών, οδήγησαν σε μια πρωτοφανή πολιτική απαξίωση. Η εικόνα ενός πολιτικού φορέα που σπαράσσεται από εσωτερικές ίντριγκες, δημόσιες αντεγκλήσεις και μια ακατανόητη τάση αυτοχειριασμού, προκαλεί πλέον μόνο θλίψη και απογοήτευση σε όσους πίστεψαν σε ένα διαφορετικό μοντέλο διακυβέρνησης.
Το άλλοτε κυβερνών κόμμα έχει μετατραπεί σε έναν γραφειοκρατικό μηχανισμό που ανακυκλώνει την ίδια του τη μιζέρια, ανίκανο να παράξει φρέσκια πολιτική σκέψη.
Δυστυχώς, αυτή η κατηφόρα δεν έχει πάτο αν δεν βρεθεί κάποιος μέσα από τον ΣΥΡΙΖΑ να τραβήξει το χειρόφρενο.
Είναι πλέον επιτακτική ανάγκη να αναληφθεί μια γενναία πολιτική πρωτοβουλία που θα βάλει ένα οριστικό τέλος σε αυτόν τον κατήφορο και την απαξίωση.
Κάποιος πρέπει να βγει μπροστά, όχι για να διεκδικήσει άλλη μια φορά τα κλειδιά ενός άδειου κιβωτίου, αλλά για να σπάσει τον φαύλο κύκλο της εσωστρέφειας. Η ελληνική κοινωνία χρειάζεται μια σοβαρή, – έστω και μικρή – συγκροτημένη και αξιόπιστη αριστερή πρόταση , όχι ένα διαρκές πολιτικό ριάλιτι.
Αν δεν υπάρξει μια ριζική ανανέωση, μια ειλικρινής αυτοκριτική μακριά από τις γνωστές ιδεολογικές αγκυλώσεις, το μόνο που θα απομείνει θα είναι η ιστορική καταγραφή μιας ακόμα χαμένης ευκαιρίας. Το μάθημα του Αλεξάνδρου είναι σαφές, το να κουβαλάς με φανατισμό ένα άδειο κουτί δεν σε κάνει ήρωα, σε κάνει απλώς τραγική φιγούρα μιας προδιαγεγραμμένης ήττας.
