Ο Αριστοφάνης τον είχε καταλάβει από τον 5ο αιώνα π.Χ. και του έδωσε όνομα: Σπουδαρχίδης. Εμείς, δυόμισι χιλιάδες χρόνια μετά, του δίνουμε… σταυρό προτίμησης.
Σπουδαρχίδης είναι ο θεσιθήρας. Ο αρχομανής. Ο καρεκλοκένταυρος. Ο άνθρωπος που βλέπει κάθε δημόσιο αξίωμα όπως ο ορειβάτης την κορυφή: μόλις την κατακτήσει, ψάχνει την επόμενη. Αλλάζει κόμματα όπως αλλάζει γραβάτες, ιδέες όπως αλλάζει δημοσκοπήσεις και αρχές… μόνο όταν τον βολεύει. Αριβίστας, κοινωνικός αναρριχητής, καιροσκόπος, ωφελιμιστής, Σπουδαρχίδης και, κατά περίπτωση, αναξιοκρατικά ανερχόμενος , είναι ο άνθρωπος που επιδιώκει την προσωπική του καταξίωση και ανέλιξη με κάθε αθέμιτο μέσο, θυσιάζοντας τις ηθικές του αξίες στον βωμό του προσωπικού συμφέροντος.
Υπάρχει όμως και ο ξάδελφός του: ο σπασαρχίδης. Αυτός δεν κυνηγά καρέκλες, είναι πιο κυνικός, κυνηγά τα νεύρα των άλλων. Γκρινιάζει, μουρμουρίζει, ξέρει τα πάντα και διαφωνεί με τους πάντες. Αν ο πρώτος σε κουράζει με την αλαζονεία του, ο δεύτερος σε εξαντλεί με τη γκρίνια του.
Το δράμα της εγχώριας πολιτικής στις «ένδοξες» και σατιρικές ή σατυρικές μέρες μας, είναι ότι αρκετοί -ες, πολλά κομματικά στελέχη, καταφέρνουν να συνδυάζουν και τις δύο ιδιότητες. Είναι ταυτόχρονα σπουδαρχίδηδες και σπασαρχίδηδες: ούτε την εξουσία αφήνουν ούτε την ησυχία σου. Ειδικά σε προεκλογική περίοδο.
Το ακόμη μεγαλύτερο δράμα είναι ότι, κάθε τέσσερα χρόνια, βρίσκονται αρκετοί που «ζουν αναμεσά μας» , που τους ξαναστέλνουν εκεί απ’ όπου υποτίθεται ότι ήθελαν να τους διώξουν, στη Βουλή, στην Πολιτική Γραμματεία, στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής και στις καλοκαιρινές Επιθεωρήσεις.
Τελικά, ίσως ο Αριστοφάνης να είχε ξεχάσει να βαφτίσει όχι τον Σπουδαρχίδη, αλλά… τον ψηφοφόρο του.
Ο Σπουδαρχίδης δεν θα επιβίωνε ούτε μία εκλογική αναμέτρηση χωρίς τον φυσικό του σύμμαχο: τον πολίτη με κοντή μνήμη. Αν ο πρώτος πάσχει από αρχομανία, ο δεύτερος φαίνεται πως πάσχει από… αμνησία.
Ίσως τελικά να υπάρχει και μια τρίτη λέξη που δεν πρόλαβε να εφεύρει ο Αριστοφάνης: ο ψηφαρχίδης. Εκείνος που κάθε τέσσερα χρόνια ανασταίνει τον Σπουδαρχίδη και μετά απορεί γιατί τον ξαναβρίσκει μπροστά του.
Ο Αριστοφάνης μάς σύστησε τον Σπουδαρχίδη. Η καθημερινότητα γέννησε τον Σπασαρχίδη. Η κάλπη ολοκλήρωσε την τριάδα με τον Ψηφαρχίδη. Οι δύο πρώτοι αλλάζουν κόμματα. Ο τρίτος φροντίζει να μην αλλάζουν… επάγγελμα.
Κι αν κάποτε αναρωτηθείτε γιατί δεν αλλάζει τίποτε, μη ρωτήσετε τον Σπουδαρχίδη. Εκείνος κάνει τη δουλειά του. Ρωτήστε τον Ψηφαρχίδη. Εκείνος τον επαναπροσλαμβάνει κάθε τέσσερα χρόνια.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΠΟΥΤΣΗΣ
