Σε μια κίνηση που δυναμιτίζει τις σχέσεις των ΗΠΑ με τους παραδοσιακούς της συμμάχους, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την επιβολή δασμών ύψους 10% σε οκτώ χώρες του ΝΑΤΟ. Αιτία της απόφασης είναι η στρατιωτική παρουσία των χωρών αυτών στη Γροιλανδία, την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος απαιτεί να αγοράσει «πλήρως και ολοκληρωτικά».
Οικονομικά αντίποινα με ορίζοντα την εξαγορά
Μέσω του Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος στοχοποίησε τη Δανία, τη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Φινλανδία και τις Κάτω Χώρες. Οι δασμοί 10% θα τεθούν σε ισχύ από την 1η Φεβρουαρίου για όλα τα προϊόντα που εξάγουν οι χώρες αυτές προς τις ΗΠΑ, ενώ το ποσοστό θα εκτοξευθεί στο 25% από την 1η Ιουνίου, εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία για την πώληση της Γροιλανδίας.
Ο Τραμπ χαρακτήρισε τη στρατιωτική παρουσία των Ευρωπαίων στη νήσο ως «επικίνδυνη κατάσταση για την παγκόσμια ασφάλεια», υποστηρίζοντας πως η Δανία αδυνατεί να προστατεύσει την περιοχή από τις βλέψεις της Ρωσίας και της Κίνας.
Ο ένοικος του Λευκού Οίκου ισχυρίστηκε ότι οι ΗΠΑ επιδοτούσαν την Ευρώπη και τη Δανία για αιώνες παρέχοντας «μέγιστη προστασία» χωρίς ανταλλάγματα. «Ήρθε η ώρα η Δανία να επιστρέψει τα οφειλόμενα», ανέφερε χαρακτηριστικά, συνδέοντας την παραχώρηση της Γροιλανδίας με τη διατήρηση της παγκόσμιας ειρήνης. Παράλληλα, δήλωσε ανοιχτός σε διαπραγματεύσεις, προειδοποιώντας όμως ότι οι σύμμαχοι έχουν θέσει πολλά σε κίνδυνο με τη στάση τους.
Η αντίδραση των πολιτών υπήρξε ακαριαία και μαζική. Υπό το σύνθημα «Η Γροιλανδία ανήκει στους Γροιλανδούς», χιλιάδες διαδηλωτές πλημμύρισαν τους δρόμους της Κοπεγχάγης, του Άαρχους και άλλων μεγάλων πόλεων της Δανίας. Οι διαδηλωτές ζητούν σεβασμό στη δημοκρατία, το Διεθνές Δίκαιο και το δικαίωμα αυτοδιάθεσης του Δανικού Βασιλείου, καταδικάζοντας τις αμερικανικές βλέψεις για «προσάρτηση».
Ιστορική κινητοποίηση στο Νούουκ
Στη Γροιλανδία, οι κινητοποιήσεις πήραν πρωτοφανείς διαστάσεις. Χιλιάδες πολίτες κάθε ηλικίας ταξίδεψαν επί ώρες κάτω από ακραίες καιρικές συνθήκες για να συγκεντρωθούν έξω από το αμερικανικό προξενείο.
«Η Γροιλανδία δεν πωλείται. Αυτή είναι η χώρα μας, ο πολιτισμός μας και ο πλούτος μας», ήταν το κεντρικό μήνυμα της διαδήλωσης.
Οι τοπικές οργανώσεις (Uagut, Ένωση Ινουίτ) απευθύνουν έκκληση στη διεθνή κοινότητα να παρέμβει απέναντι στα σχέδια των ΗΠΑ, τα οποία χαρακτηρίζουν παράνομα και προσβλητικά για τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα.
